Zwolnienie lekarskie a wynagrodzenie pracownika – wszystko, co warto wiedzieć
Zwolnienie lekarskie to sytuacja, z którą każdy pracownik może się spotkać w trakcie swojej kariery zawodowej. Może ono wystąpić w wyniku choroby, wypadku lub innych problemów zdrowotnych, które uniemożliwiają wykonywanie pracy. Jednak wiele osób nie jest do końca pewnych, jak wygląda kwestia wynagrodzenia w czasie zwolnienia lekarskiego. Czy pracownik ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby? Jakie zasady obowiązują w tej kwestii? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w tym artykule.
1. Zwolnienie lekarskie – czym jest?
Zwolnienie lekarskie, znane również jako L4, to dokument wydawany przez lekarza, który stwierdza, że pracownik nie jest w stanie wykonywać swojej pracy przez określony czas z powodu choroby lub innych problemów zdrowotnych. Zwolnienie lekarskie może dotyczyć zarówno pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, jak i osób zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych, choć w tym przypadku zasady mogą się różnić.
2. Wynagrodzenie podczas zwolnienia lekarskiego – co przysługuje pracownikowi?
Zasadniczo wynagrodzenie pracownika podczas zwolnienia lekarskiego jest regulowane przez przepisy prawa pracy. W zależności od długości zwolnienia oraz stażu pracy, pracownikowi przysługuje różna wysokość świadczeń.
a) Pierwsze 33 dni choroby – wynagrodzenie chorobowe
W pierwszych 33 dniach niezdolności do pracy (w przypadku pracownika, który pracuje w danym zakładzie pracy krócej niż 10 lat, jeśli staż pracy przekracza 10 lat, czas ten wynosi 14 dni), pracownik otrzymuje tzw. wynagrodzenie chorobowe. Jest to świadczenie wypłacane przez pracodawcę w wysokości 80% podstawowego wynagrodzenia pracownika. W przypadku chorób zawodowych lub wypadków przy pracy, wynagrodzenie chorobowe może wynieść nawet 100% pensji.
b) Po 33 dniach choroby – zasiłek chorobowy z ZUS
Po upływie 33 dni choroby pracownik ma prawo do zasiłku chorobowego wypłacanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS). Zasiłek chorobowy wynosi 80% podstawy wymiaru (zwykle średniego wynagrodzenia pracownika z ostatnich 12 miesięcy). Podobnie jak w przypadku wynagrodzenia chorobowego, w sytuacjach takich jak choroby zawodowe lub wypadki przy pracy, zasiłek chorobowy wynosi 100% podstawy.
c) Wynagrodzenie chorobowe a dodatkowe składniki wynagrodzenia
Do wynagrodzenia chorobowego wlicza się stałe składniki pensji, takie jak pensja zasadnicza, premie, dodatki czy inne regularne świadczenia. Jednakże składniki nieregularne, takie jak jednorazowe bonusy lub prowizje, nie są uwzględniane w podstawie wynagrodzenia chorobowego. Warto o tym pamiętać, gdy planujemy dłuższe zwolnienie.
3. Kiedy pracodawca może odmówić wypłaty wynagrodzenia chorobowego?
Pracodawca ma obowiązek wypłaty wynagrodzenia chorobowego, o ile pracownik przedstawi zwolnienie lekarskie potwierdzające niezdolność do pracy. Istnieją jednak sytuacje, w których pracodawca może odmówić wypłaty świadczenia:
- Brak zaświadczenia lekarskiego – pracownik nie dostarczył zwolnienia lekarskiego w wymaganym czasie (w ciągu 7 dni od wystawienia).
- Nieuznanie choroby – pracodawca może zakwestionować zasadność choroby lub wskazać, że zwolnienie lekarskie jest wynikiem oszustwa.
- Zatrudnienie w firmie mniej niż 30 dni – w przypadku, gdy pracownik przepracował mniej niż miesiąc w firmie, nie przysługuje mu wynagrodzenie chorobowe. Jednak po przepracowaniu pełnego miesiąca, wynagrodzenie chorobowe staje się obowiązkowe.
4. Jakie obowiązki ma pracownik w trakcie zwolnienia lekarskiego?
Podczas zwolnienia lekarskiego pracownik ma obowiązek nie tylko dostarczyć pracodawcy zaświadczenie lekarskie, ale także przestrzegać pewnych zasad. Warto pamiętać, że pracownik na L4 nie może podejmować pracy zarobkowej, ponieważ zwolnienie lekarskie wydawane jest na podstawie niemożności pracy z powodu choroby. Dodatkowo, w trakcie choroby pracownik nie może wyjeżdżać na urlop czy organizować wyjazdów turystycznych bez konsultacji z lekarzem.
5. Zasiłek chorobowy a urlop
Warto również wiedzieć, że jeśli pracownik przebywa na zwolnieniu lekarskim w okresie urlopu wypoczynkowego, to urlop ten może zostać przerwany. W takim przypadku, po dostarczeniu zwolnienia lekarskiego, pracownik może przejść na zasiłek chorobowy, a pozostały urlop zostanie przeniesiony na później.
6. Zwolnienie lekarskie w przypadku pandemii
W przypadku pandemii, takiej jak COVID-19, zasady dotyczące wynagrodzenia chorobowego mogą ulec zmianie. Rząd wprowadza dodatkowe regulacje, które mogą obejmować możliwość otrzymywania zasiłków chorobowych w szczególnych okolicznościach, np. w przypadku kwarantanny czy opieki nad dzieckiem.
Podsumowanie
Zwolnienie lekarskie jest sytuacją, którą może spotkać każdego pracownika. Warto jednak wiedzieć, że przepisy prawa pracy regulują zasady dotyczące wynagrodzenia chorobowego i zasiłku chorobowego. W zależności od długości choroby oraz stażu pracy, pracownik ma prawo do różnych form wynagrodzenia. Ważne jest, aby dostarczyć pracodawcy odpowiednie zaświadczenie lekarskie i przestrzegać obowiązków związanych z przebywaniem na zwolnieniu lekarskim, aby nie narazić się na problemy związane z wypłatą świadczeń.